Төв банкны алтны нөөцийн тухай:

Төв банкнууд гадаад валютын нөөцийн тодорхой хувийг алтанд байршуулдаг. Энэхүү хэмжээ нь сүүлийн 6 жилийн дотор огцом өсч, зах зээлээс алт худалдан авалт нь нэмэгдсэн нь алтны үнэд ихээхэн нөлөө үзүүлж байгаа бөгөөд цаашид ч энэ явц нь геополитикын эрсдэл, ам долларт итгэх итгэл буурч байгаа гэх мэт олон шалтгаантай холбоотой үргэлжилж байна. Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга

АЛТНЫ ЗАХ ЗЭЭЛИЙН ЦААШДЫН ТӨЛӨВ БАЙДАЛ

Алтны үнэ цаашид ч өсөх талаар олон банк, санхүүгийн байгууллагууд таамаглал гаргаж байна.

Алтанд хэрхэн хөрөнгө оруулах вэ?

Алтанд хэрхэн хөрөнгө оруулах вэ?

Алтан хөрөнгө оруулах аргуудыг шууд болон шууд бус гэж хувааж болно. Биет алт худалдан авах буюу алтан гулдмай, зоос, алтан үнэт эдлэл худалдаж авах нь шууд аргад орно. Алтны гэрчилгээ худалдан авах, алтны фьючерс болон опшин арилжаа, алтны хамтын санд хөрөнгө оруулах, алтны ханшны зөрүүний гэрээ худалдан авах, Алт олборлодог компаниудын хувьцаа, тэдгээрийг нэгтгэсэн индекс худалдан авах зэрэг нь шууд бус арга юм.

1. Биет алт худалдан авах:

Давуу талууд:
- Сэтгэл зүйн нөлөө. Бодит алтан гулдмай нь дансны тоон үзүүлэлттэй харьцуулахад илүү найдвартай алтны хөрөнгө оруулалтын хувилбар юм шиг санагддаг.

- Ашиглах боломж. Алтаар хийсэн эд зүйл, хувийн гоёл чимэглэлийг ашиглах нь өдөр тутмын тансаг хэрэглээний нэг хэсэг юм.

Сул талууд:

- Зарим банкууд биет алт худалдан авахыг хүсвэл оршин суугч бус хүмүүст нэмэлт шаардлага тавьдаг. Хадгалахад хүндрэлтэй. Алтаа банканд хадгалж болно, гэвч банк дампуурах эрсдэл бий. Алтаа гэртээ хадгалах ч бас хулгай гэх мэт эрсдэлтэй. Мөн шар металл нь исэлдэлтээс зайлсхийхийн тулд байнгын арчилгаа, тусгай хадгалах нөхцөл шаарддаг. Хөрвөх чадвар муу байдаг. Үнэт цаас гэх мэт хэрэгсэлтэй адил гэрээсээ гаралгүйгээр хэдхэн товшилтоор алтаа зарж чадахгүй.
Хөдөлгөөнт байдал нь хүндрэлтэй. Биет алтыг хилийн чанадад тээвэрлэх нь хуулийн тусгай зохицуулагддаг. Хязгаарлалт ихтэй. Алтыг зарахад зардал өндөр. Алтан гулдмайг худалдаж авсан банкандаа амархан зарж болох боловч бусад худалдан авагчид зарахад сорьц тогтоох гэх мэт
шалгалт хийхийг шаардлага үүсдэг. Зарим улс орнууд алт зарахдаа НӨАТ ноогдуулдаг.

Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга

2. Алтны гэрчилгээ худалдан авах:

АНУ-д "алтны гэрчилгээ" нь 1934 он хүртэл АНУ-ын эрдэнэсийн сангаас гаргасан үнэт цаас бөгөөд банканд хадгалуулсан алтны өмчлөлийг нотлох зориулалттай үнэт цаас юм. Өнөө үед "алтны гэрчилгээ" гэдэг нь зээлдэгч, зээлдүүлэгч хоёрын хооронд байгуулсан гэрээ бөгөөд үүний дагуу зээлдэгч зээлсэн мөнгөө буцааж төлөх үүрэгтэй. Хэмжээ нь алтны ханшаас хамаарна. Сертификат эзэмшигч нь жинхэнэ алт эзэмшдэггүй бөгөөд биетээр авах эрхгүй. Мөн үнэт цаас гаргагчийн дампуурлаас хамгаалагдаагүй байдаг.

Алтны гэрчилгээг банкны хадгаламжтай зүйрлэж болно. Олон хөрөнгө оруулагчид банкны алтны дансандаа мөнгө хийсэн боловч биет алт авдаггүй. Үүний оронд тэд урьдчилж тогтоосон хугацаа дуусахад хүчинтэй үнээр хүүгийн хамт мөнгөө буцааж авах эрхтэй байдаг.

Алтны хадгаламжийн сул талууд:
- Банкны зардал шингэсэн байдаг;
- Банк дампуурах эрсдэлтэй. Хадгаламжийн даатгалын сан баталгаагүй. Зарим
улс оронд банк дампуурсан тохиолдолд алтны хадгаламж байхгүй болдог.

3. Алтны ETF болон хамтын сан худалдаж авах:

Хөрөнгө оруулагч нь дэлхийн зах зээлийн алтны биет хөрөнгөд хөрөнгө оруулалт
хийдэг ETF болон хамтын сангийн хувьцааг худалдаж авдаг. SPDR Gold Shares ETF, iShares
Gold Trust нь ийм алтны сангийн жишээнүүд юм. Эдгээр нь хөрөнгө нь 100 хувь өөрийн
алтаар баталгаажсан дэлхийн хамгийн том хөрөнгө оруулалтын сангууд юм. Алтны ETF-
ийн өөр хувилбар бол алтны хамтын санд (Франклин алт, үнэт металлын сан гэх мэт)
хөрөнгө оруулалт хийх явдал юм. Хөрөнгө оруулагчид хөрөнгийн менежментийн
компанитай холбоо барьж, мөнгөө тэр компанид (хамтын сан) даатгах ёстой. Дараа нь
хүүгийн орлоготой хадгаламжийн гэрчилгээ авдаг.

Давуу тал:

- Алтны хамтын санд хөрөнгө оруулахын тулд хөрөнгийн зах зээлд шууд орох
шаардлагагүй.

- Алтны ETF-ийн хувьцааны хөрвөх чадвар өндөр.

Сул тал:

- Элсэлтийн босго: ETF-ийн алтны хувьцааг худалдаж авахын тулд биржийн төлбөр, брокерийн хураамж, менежментийн хураамж авдаг хөрөнгийн биржид хандах шаардлагатай. Хөрөнгө оруулагч нь "мэргэшсэн хөрөнгө оруулагч" гэсэн шалгуурыг хангасан байх ёстой.

- Хөрвөх чадвар: Ихэнх тохиолдолд хамтын санд хөрөнгө оруулалт хийх нь урьдчилж авах шимтгэл төлөхгүйгээр мөнгөө эрт авах боломжийг олгодоггүй. Мөн гэрчилгээний хугацаа дуусах хүртэл хамтын сан алдагдалтай болсон тохиолдолд хөрөнгө оруулагч ашиг болон хөрөнгөө бүгдийг нь алдаж болно.

- Дампуурлын эрсдэл.

4. Алтны CFD арилжаа

Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга CFD гэдэг нь "зөрүүний гэрээ(contract for difference)" гэсэн үг юм. Энэ нь гэрээ эхэлсэн болон дуусгавар болсон өдрөөс эхлэн үнийн дүнгийн зөрүүг төлөх хоёр талын
тохиролцоо юм. Техникийн хувьд энэ нь дараах байдалтай харагддаг: дэлхийн хаанаас ч ирсэн арилжаачин брокерт данс нээлгэж, өөрийгөө баталгаажуулж, дансаа цэнэглэж, хөрөнгө зарах, худалдан авах арилжаа нээдэг. Брокер нь шимтгэл авдаг. CFD нь XAU үнийн дүнтэй холбоотой байдаг. Сертификаттай адил арилжаачин жинхэнэ алт эзэмшдэггүй. CFD нь арилжааны нарийн төвөгтэй хэрэгсэл тул тэдгээрийг ашиглах, хөрөнгө оруулалтын шийдвэр гаргахаасаа өмнө зөвлөгөө авах эсвэл зуучлалын үйлчилгээг авах зүйтэй.

Давуу тал:

- Оролт хийх босго бага.
- Хамгийн бага хураамж авдаг.
- Short арилжаа нээх боломж.
- Хөшүүрэг. Хөрөнгийн зах зээлийн брокеруудын хөшүүрэг ихэвчлэн 1:10-аас
хэтэрдэггүй.
- "Мэргэшсэн хөрөнгө оруулагч" байх албагүй.

Сул тал:

- Хөшүүргээс шалтгаалан багахан ханшийн хэлбэлзэл нь хөрөнгө оруулагчид ашиг эсвэл алдагдалд оруулах боломжтой.

5. Алтны фьючерс болон options арилжаа:

Алтны фьючерсийн арилжаа болон options арилжаа нь CFD алтны арилжаатай төстэй:

арилжаачид нь брокерт данс нээлгэж, брокероор дамжуулан өөрийгөө баталгаажуулж, брокерт нээлттэй арилжаа хийх захиалга илгээдэг. Ялгаа нь үнэт цаас хадгалагч нь алтны үнэт цаасны жинхэнэ эзэмшигч болдог. Алтыг түүхий эдээр нь сонирхож буй тохиолдолд бодит (delivery) фьючерсийн гэрээ гол худалдан авах хэрэгсэл болдог. Харин биетээр нь хэрэглэхгүй хөрөнгө оруулагчдын хувьд бодит бус (non delivery) алтны фьючерс нь тохиромжтой сонголт болно.

Давуу тал:
- Баталгаа: Зохицуулагчид болон хөрөнгийн биржүүд брокеруудад хатуу хяналт тавьдаг. Худалдан авсан үнэт цаасыг хадгаламжийн байгууллагад автоматаар бүртгүүлнэ.

Сул тал:

- Нэвтрэх өндөр босго: Хамгийн бага багц худалдаж авах, шимтгэл төлөхийн тулд дор хаяж 1000 ам.доллар шаардлагатай. АНУ-ын бус иргэдэд АНУ-ын хөрөнгийн зах зээл дээр алт арилжаалахын тулд АНУ-ын брокеруудтай хамтран ажиллах эрх бүхий дэд брокер хэрэгтэй болно.

- Нарийн төвөгтэй байдал: Фьючерс ба options нь үүсмэл санхүүгийн хэрэгсэл юм. Тэдний ашиглалтын нөхцөл нь CFD эсвэл биржийн арилжааны сангаас илүү төвөгтэй байдаг тул арилжаачид техникийн үзүүлэлтүүдийг сайн ойлгох хэрэгтэй. "Мэргэшсэн хөрөнгө оруулагч" биш бол үнэт цаасны сонголт хязгаарлагдмал. Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга

Яагаад алтанд хөрөнгө оруулах нь ашигтай вэ?

1. Алт нь инфляцийн эрсдэлээс хамгаалах, үр хүүхэддээ өв үлдээх хамгийн үр дүнтэй
хөрөнгө юм.

Учир нь:

- Алт нь санхүүгийн хямралын үед түүхэндээ сайн ажилласан тул хөрөнгө оруулагчид үүнийг багцын төрөлжүүлэх, хөрвөх чадварын эх үүсвэр болгон ашиглах боломжтой гэсэн үг юм.

- Алт нь эзэмшигчийн зээлжих чадвараас үл хамаарах үнэ цэнтэй ховор нөөц учраас олон мянган жилийн турш үнэ цэнээ хадгалсаар ирсэн.

- Алт нь бусад санхүүгийн хөрөнгийн авчрах эрсдэлийг удирдахад хөрөнгө оруулагчдад тусалдаг; илүү тэнцвэртэй, тогтвортой багц бүрдүүлэхэд гол үүрэг гүйцэтгэж байна.

2. Алт нь хөрвөх чадвар өндөртэй нэг төрлийн валют.

Учир нь:

- Алтыг нүсэр, хөдөлгөөнгүй хөрөнгө гэж үзэх нь өнөөгийн алтны зах зээлийн бодит байдалтай нийцэхгүй. Алт чөлөөтэй урсаж, өдөр бүр 163 тэрбум Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга
- ам.доллар арилжаалагддаг нь санхүүгийн гол хэрэгслүүдийн арилжаанаасдавсан үзүүлэлт юм. Алт нь хөрвөх чадвар өндөртэй учраас өсөлт, уналтын аль ч үед ашигтай байршуулах боломжтой.

3. Алт нь өрсөлдөхүйц өгөөжтэй нь батлагдсан хөрөнгө юм.

Учир нь:

- 1971 оноос хойш алтны өгөөж нь хувьцааныхтай ижил, бондын гүйцэтгэлээс давсан байна. Сүүлийн 20 жилийн хугацаанд алт ихэнх хөрөнгийн үндсэн ангиллаас илүү гарсан. Сүүлийн 20 жилд алтны дэлхийн хөрөнгө оруулалтын эрэлт жилд дунджаар 10%-иар өссөн байна.

- Хэрэглээний түүхий эд, хөрөнгө оруулалтын хэрэгсэл гэсэн хоёрдмол шинж чанараараа алт түүхэндээ үнэ цэнээ хадгалсаар ирсэн. Мөн валютаас ялгаатай нь алтыг хэвлэх боломжгүй, зөвхөн олборлодог. Энэ нь яагаад алтны өгөөж бүх гол валютаас байнга илүү байдгийг сайн тайлбарлаж байна.

Алтны үнэд нөлөөлөгч хүчин зүйлс

Алтны үнэ нь суурь (фундаментал), эдийн засаг, мөн сэтгэлзүйн олон хүчин зүйлийн нарийн нийлбэрээс хамаардаг. Эдгээр хүчин зүйлсийг дараах үндсэн ангиллуудад хувааж болно.

Үүнд:

1. Нийлүүлэлт ба эрэлтийн динамик
Нийлүүлэлт, эрэлтийн үндсэн хууль алтны үнэд суурь нөлөө үзүүлдэг.

Эрэлтийн эх үүсвэрүүд:

Үнэт эдлэлийн үйлдвэрлэл: Түүхэн хувьд эрэлтийн хамгийн том бүрэлдэхүүн хэсэг
бөгөөд ялангуяа Энэтхэг, Хятад зэрэг орнуудад өндөр байдаг.

Хөрөнгө оруулалтын эрэлт (аюулгүй орогнол): Үнэ цэнийг хадгалах зорилгоор алтны
гулдмай, зоос, мөн алтанд суурилсан биржээр арилжаалагддаг сан (ETF) болон хамтын
хөрөнгө оруулалтын сангуудыг худалдан авах.

Төв банкуудын худалдан авалт: Нөөц хөрөнгө болгон хадгалахын тулд төв банкуудаас албан ёсоор алт худалдан авах нь үнийг мэдэгдэхүйц өсгөх хүчин зүйл болдог. Технологи ба үйлдвэрлэлийн хэрэглээ: Алт нь өвөрмөц физик шинж чанартай тул электроник, шүдний эмчилгээ, анагаах ухаанд ашиглагддаг.

Нийлүүлэлтийн эх үүсвэрүүд:

Уурхайн олборлолт: Шинээр олборлож буй алтны хэмжээ. Шинэ орд ховор илэрч, олборлолтын процесс удаан хугацаа шаарддаг тул үйлдвэрлэлийн огцом өөрчлөлт ховор тохиолддог.

Дахин боловсруулсан алт: Хаягдал үнэт эдлэл, электрон хог хаягдлаас гарган авсан алт бөгөөд үнийн хэлбэлзэлд илүү мэдрэмтгий, тогтворгүй байдаг.

2. Эдийн засаг ба мөнгөний бодлогын хүчин зүйлс

Эдгээр нь богино болон дунд хугацаанд алтны үнийг тодорхойлох хамгийн чухал хүчин зүйлүүд байдаг.

Хүүгийн түвшин ба мөнгөний бодлого:

Хүүгийн түвшин: Алт нь хүү өгдөггүй хөрөнгө тул төв банкууд (жишээлбэл, АНУ-ын Холбооны Нөөцийн Систем) хүүгийн түвшинг өсгөх үед бонд, хадгаламж зэрэг өөр хөрөнгүүд илүү сонирхол татах болж, алт барих боломжийн зардал нэмэгддэг. Үүний үр дүнд алтны үнэ буурах хандлагатай байдаг. Харин хүү буурах үед эсрэгээр нөлөөлнө. Бодит хүүгийн түвшин: Нэрлэсэн хүүгээс инфляцыг хассан үзүүлэлт. Бодит хүү бага эсвэл сөрөг үед алтны гүйцэтгэл сайн байх хандлагатай.

Инфляц:

Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга
Алтыг ихэвчлэн инфляцаас хамгаалах хэрэгсэл гэж үздэг. Инфляц өсөж, цаасан мөнгөний худалдан авах чадвар буурах үед хөрөнгө оруулагчид хөрөнгөө хамгаалахын тулд алт худалдан авдаг бөгөөд энэ нь үнийг өсгөдөг.

Валютын ханш (АНУ-ын доллар):

Алт нь дэлхий даяар АНУ-ын доллараар (USD) үнэлэгддэг тул ихэвчлэн урвуу хамаарал ажиглагддаг.
• Доллар чангарвал бусад валюттай хөрөнгө оруулагчдад алт илүү үнэтэй болж, эрэлт буурч, алтны үнэ доошлох хандлагатай.
• Доллар сулрахад гадаад худалдан авагчдад алт хямд болж, эрэлт нэмэгдэн, алтны үнэ өсөх хандлагатай.

Эдийн засгийн тодорхойгүй байдал:

Эдийн засгийн тогтворгүй байдал, зах зээлийн савлагаа, санхүүгийн хямралын үед алт нь “аюулгүй орогнол” хөрөнгө гэж үзэгддэг тул эрэлт огцом нэмэгдэж, үнэ өсдөг.

3. Геополитик ба зах зээлийн сэтгэлзүйн хүчин зүйлс

Эдгээр хүчин зүйлс нь тодорхойгүй байдлыг нэмэгдүүлж, хөрөнгө оруулагчдыг “аюулгүй
байдал руу шилжих” зан төлөвт хүргэдэг. Геополитикийн тогтворгүй байдал: Олон улсын мөргөлдөөн, улс төрийн хямрал, дайн, худалдааны маргаан зэрэг нь дэлхийн хэмжээнд айдас, тодорхойгүй байдлыг нэмэгдүүлдэг. Ийм үед хөрөнгө оруулагчид эрсдэлтэй хөрөнгөөс татгалзаж, алт руу хошуурдаг бөгөөд энэ нь үнийг өсгөдөг. Сүүлийн үед гадаадын олон төв банкууд гадаад
валютын нөөц дэх алтны хэмжээг эрс ихэсгэж байна. Хөрөнгө оруулагчдын сэтгэл зүй ба спекуляци:
Эдийн засгийн мэдээ, дэлхийн үйл явдлаар тодорхойлогдох хөрөнгө оруулагчдын нийтлэг хандлага нь үнийг хурдан хөдөлгөж чадна. Мөн фьючерс зах зээл дэх спекуляци, алтны ETF-үүд рүү орох болон гарах их хэмжээний хөрөнгийн урсгал нь алтны үнэд мэдэгдэхүйц нөлөө үзүүлдэг.

4. АНУ-н төсвийн алдагдал

Төсвийн алдагдал гэдэг нь тодорхой хугацаанд засгийн газрын зардал орлогоосоо (татвараас) давсан нөхцөл байдлыг хэлнэ. Засгийн газар их хэмжээний алдагдалтай ажиллах үед түүнийг санхүүжүүлэхийн тулд засгийн газрын бонд (жишээ нь, АНУ-ын Төрийн сангийн үнэт цаас) гарган зээл авдаг.

Алтанд үзүүлэх нөлөө:

• Итгэл алдагдах: Удаан хугацаанд үргэлжилсэн, асар их төсвийн алдагдал нь засгийн газрын санхүүгийн сахилга бат, эдийн засгийн урт хугацааны тогтвортой байдалд итгэх итгэлийг сулруулдаг. Үүний улмаас хөрөнгө оруулагчид фиат мөнгө болон засгийн газрын бондоос гарч, алт зэрэг “аюулгүй” хөрөнгүүд рүү шилждэг.

• Өр ба үнэгүйдлийн суурь: Томоохон алдагдлууд нь шууд улсын өрийг нэмэгдүүлж, мөн төв банк хүүг бага түвшинд барих, эсвэл хамгийн муу хувилбараар мөнгө хэвлэж алдагдлыг нөхөх дарамтад орох магадлалыг нэмэгдүүлдэг. Энэ нь эцэстээ Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга валютын үнэгүйдэлд хүргэнэ (доор тайлбарлав). Алдагдал ихсэх → Алтны үнэ өсөх

5. Улсын гадаад дотоод өр

Улсын өр ДНБ-тэй харьцуулахад хэт өсөх үед засгийн газар эдийн засгийн өсөлтийг золиослохгүйгээр, татварыг огцом нэмэхгүйгээр эсвэл мөнгөний бодлогын арга хэрэгслээр дамжуулалгүйгээр өрийн хүүг төлж чадах эсэх талаар эргэлзээ үүсдэг. Өр ихсэх
→ Алтны үнэ өсөх

6. Валютын үнэгүйдэл
Орчин үеийн нөхцөлд валютын үнэгүйдэл гэдэг нь мөнгөний нийлүүлэлт хэт ихэссэнээс үүдэн валютын худалдан авах чадвар буурахыг хэлнэ.

• Үнэ цэнийн хадгалалт: Энэ нь алтны үнэ цэнийн хамгийн шууд үндэслэл юм. Алтыг хэвлэж болдоггүй, үнэгүйдүүлэх боломжгүй. Түүний нийлүүлэлт бодитойгоор хязгаарлагдмал тул эцсийн үнэ цэнийн хадгалалт болдог.

• Инфляц: Валютын үнэгүйдэл нь инфляц үүсгэдэг (хэт их мөнгө, хэт цөөн бараа). Алт нь уламжлалт инфляцын хамгаалалт учраас фиат мөнгөний худалдан авах чадвар унах үед хөрөнгө оруулагчид алт худалдан авч хөрөнгөө хамгаалдаг.

• Фиат бус хөрөнгийн шилжилт: Валютын үнэгүйдлийн айдас нь “үнэгүйдлийн арилжаа” (Debasement Trade) гэж нэрлэгдэх үзэгдлийг өдөөдөг. Энэ үед хөрөнгө оруулагчид уламжлалт фиат мөнгөний системээс гадуурх хөрөнгүүд рүү, тухайлбал алт (мөн сүүлийн жилүүдэд криптовалют) руу хөрөнгөө шилжүүлдэг. Валютын үнэгүйдлийн эрсдэл өсөх → Алтны үнэ өсөх

Алтны арилжааны үнэ хаана тогтдог вэ?

Алтыг арилжааг үндсэндээ биржийн болон биржийн бус (OTC) гэж ангилдаг. Лондон бол зах зээлийн тоглогчид хоорондоо шууд худалдаа хийдэг буюу OTC зах зээлийн дэлхийн төв юм. Хэдийгээр энэ зах зээл зохицуулалт багатай, илүү уян хатан зэрэг давуу талтай боловч эрсдэл өндөр байх сөрөг талтай. Дэлхийн гурван том алтны зах зээл дээр нийт алтны арилжааны 90 гаруй хувь нь арилжаалагддаг.

Эдгээр нь:

1. Лондонгийн OTC зах зээл. Лондонгийн үнэт эдлэлийн зах зээлийн холбоо
(LBMA) алтны үнийг өдөрт хоёр удаа тогтоодог бөгөөд энэ нь алтны дэлхийн
жишиг болдог.

2. Чикагогийн барааны бирж (CME) групп нь АНУ-ын фьючерсийн зах зээлийг
(COMEX дериватив бирж) ажиллуулдаг. Цөөн хэдэн гэрээ нь гулдмай
нийлүүлэх биет байдлаар биелдэг ч алтны үнэ тогтооход улам бүр чухал бирж
болж байна.

3. Хятадад Шанхайн алтны бирж (SGE) байдаг бөгөөд 2016 онд Шанхайн алтны
үнийн жишгийг эхлүүлсэн дэлхийн хамгийн том биет алтны бирж юм. Мөн
Шанхайн фьючерсийн зах зээл (SHFE) хөл хөдөлгөөн ихтэй биржийн нэг юм. Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга
Сүүлийн үеийн үзүүлэлтүүдээс хархад Дубай, Энэтхэг, Япон, Сингапур, Хонг Конг
зэрэг бусад хоёрдогч зах зээлүүд хүч түрэн орж ирж байна.

Алтны зах зээл гэж юу вэ?

Алтны зах зээл гэдэг нь биет алт болон түүний үүсмэл үнэт цаасыг дэлхийн хэмжээнд буюу бүх цагийн бүсээр, бүх арилжааны сувуудаар арилжаалж буй зах зээл юм.  Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга Үүнд биет алтны арилжаа болон биржийн арилжааны сан (ETFs), фьючерс, опционы зэрэг хөрөнгө оруулалтын хэрэгслүүд багтана. Алтны эрэлтийн ихээхэн хэсгийг төв банкнууд болон хөрөнгө оруулагчид эзэлж буйг дээрх графикаас харж болно. Энэ утгаараа алт нь зөвхөн түүхий эд төдий биш дэлхий хөрөнгийн зах зээлийн чухал хөрөнгө оруулалтын хэрэгсэл юм. Алтны зах зээлийн өдрийн арилжааны дүнг бусад хөрөнгө оруулалтын хэрэгслүүдтэй харьцуулсан байдлыг доорх графикаас харна уу.

Зах зээлд оролцогчид:
- Алт олборлогч болон цэвэршүүлэх компаниуд буюу Ханган нийлүүлэгчид
- Үнэт эдлэлийн дэлгүүрүүд, төв банкнууд, үнэт металлын сангууд, арилжааны банкнууд, хадгаламжийн газрууд, хөрөнгийн биржүүд, хамтын сангууд буюу арилжаачид, зуучлагчид
- Хувь хүн, хуулийн этгээд, хөрөнгө оруулалт, тэтгэврийн сан гэх мэт хөрөнгө оруулагчид
Сангийн нэгж эрхийн танилцуулга Зах зээлийн нэг өдрийн арилжааны хэмжээ (Тэрбум ам.доллароор):

Алт гэж юу вэ?

Алт бол гялалзсан харагдах байдал, хомсдолтой байдгаараа түүхийн туршид хүн төрөлхтний үнэлж байсан үнэт металл юм. Энэ нь түүхийн туршид үнэт эдлэл, мөнгө болгон өргөн хэрэглэгдэж ирсэн бөгөөд саяхан электроник, анагаах ухаан, тэр ч байтугай тансаг хоолонд хэрэглэгдэх болсон. Алтны олон улсын мөнгөн тэмдэгтийн нэршлийг “XAU” /ISO:4217 стандартын
дагуу 1 трой унц алт/ гэдэг. Түүхэнд мөнгөн тэмдэгт болгон ашиглаж байсан алт нь цаасан мөнгийг алтаар эргүүлэн авах боломжтой алтны стандартыг бий болгоход ашиглагдаж байсан. Өмнө нь
хэд хэдэн улс мөнгөн тэмдэгтээ алттай холбодог байсан. Энэ нь тийм байхаа больсон ч энэ нь төв банкyудын хадгаламжийн тодорхой хэсгийг хөрвөх чадвартай нөөцийн нэг хэлбэр хэвээр байна. Хэдийгээр түүнийг арилжааны хэрэгсэл болгон ашиглах нь илүү орчин үеийн төлбөрийн аргуудаар солигдсон ч алт нь үнэ цэний найдвартай хадгалалт гэдгээрээ дэлхий нийтээр хүлээн зөвшөөрөгдсөн хэвээр байна. Энэ нь санхүү, хөрөнгө оруулалтын ертөнцөд чухал үүрэг гүйцэтгэдэг бөгөөд эдийн засгийн тодорхойгүй байдлаас хамгаалах хамгаалалт болж, хөрөнгө оруулагчдад их хэмжээний өгөөж өгөх чадвараа харуулдаг. Алт олборлолтыг өндөр өртөгтэй аргаар гаргаж авдаг. Бусад түүхий эд жишээлбэл газрын тос гэх мэт бусад түүхий эдээс ялгаатай нь алтыг устгах боломжгүй бөгөөд үйлдвэрлэсэн хэмжээ нь зах зээлийн эргэлтэд хэвээр үлдэж, ирээдүйд дахин
боловсруулж ашиглах боломжтой байдаг. Дэлхийн санхүүгийн зах зээл дээр алтны үнийг тодорхойлдог биржүүд дээр арилжаалагддаг буюу төв банкнууд, хөрөнгө оруулагчдын хөрөнгө оруулдаг алт нь 99.9 сорьцтой мөнгөжсөн алт байдаг. Мөнгөжүүлсэн алт гэдэг нь олон улсын жишигт хүргэн цэвэршүүлж, биржийн шаардлагын дагуу гулдмайлуулсан, олон улсын санхүүгийн аль нэг төвд хадгалуулж байгаа, борлуулахад бэлэн болсон алт юм.